De Europese Commissie vindt Facebook en Instagram te verslavend ontworpen. Moederbedrijf Meta houdt volgens Brussel onvoldoende rekening met de gevolgen daarvan. Het ontwerp van de apps veroorzaakt ongezonde gewoonten en dwangmatig gedrag. Daarmee overtreedt Meta de Europese digitaledienstenwet, de DSA. Die wet verplicht grote platforms om risico’s voor gebruikers serieus te nemen.
De Commissie wijst op functies die mensen zo lang mogelijk in de app houden. Denk aan eindeloos scrollen, pushberichten en gepersonaliseerde aanbevelingen. Vooral jongeren zijn daar gevoelig voor. Meta negeerde volgens Brussel signalen over nachtelijk gebruik van de apps door jongeren. Ook werken de ingebouwde hulpmiddelen tegen te veel schermtijd niet goed. Het ouderlijk toezicht is bovendien veel te ingewikkeld om in te stellen.
Brussel eist daarom concrete aanpassingen van Meta. Automatisch afspelen van video’s en oneindig scrollen mogen niet langer de standaardinstelling zijn. Ook moeten de apps ingebouwde pauzes voor schermtijd krijgen. Verder wil de Commissie minder algoritmes die puur op langer gebruik zijn gericht. De boodschap is duidelijk: het vasthouden van aandacht mag niet ten koste gaan van de gezondheid van gebruikers.
De bevindingen zijn nog voorlopig, maar de druk op Meta is groot. Het bedrijf riskeert een boete tot zes procent van de wereldwijde jaaromzet. Dat komt neer op maximaal zo’n 11 miljard euro. De precieze hoogte hangt af van de ernst en de duur van de overtreding. Meta krijgt eerst de kans om de conclusies te weerleggen. Legt de Commissie daarna toch een boete op? Dan kan Meta die aanvechten bij het Europees Hof. De zaak laat zien dat Europa techbedrijven steeds strenger controleert op verslavend ontwerp.