Klokkenluider Arturo Bejar onthult een ongemakkelijke waarheid over Meta. Hij getuigde woensdag in een spraakmakende rechtszaak over kinderveiligheid. Bejar werkte acht jaar bij Meta aan veiligheid en welzijn. Volgens hem draaide de bedrijfscultuur vooral om gebruikersaantallen. Medewerkers staarden zich blind op groeicijfers, terwijl veiligheid steeds opzij schoof. Slechts één man kon die koers veranderen, stelde Bejar: topman Mark Zuckerberg. Toch greep Zuckerberg niet in. “Uiteindelijk maakte de bedrijfscultuur die Mark had gecreëerd het praktisch onmogelijk”, zei hij. Functies die welzijn en veiligheid echt aanpakten, haalden de eindstreep zelden. Hij schetste een bedrijf waarin cijfers zwaarder wogen dan zorgen van medewerkers. Interne waarschuwingen leidden volgens hem zelden tot echte veranderingen. De federale rechtbank in Oakland, Californië, behandelt de zaak. Bejar geldt daar als sleutelgetuige. Zijn verklaring raakt precies de kern van het proces.
Een groep Amerikaanse staten sleepte Meta voor de rechter. Californië, Colorado, Kentucky en New Jersey leiden dat samenwerkingsverband. De staten beschuldigen Meta van schending van consumentenwetgeving en regels rond kinderdata. Daarnaast zou het bedrijf het publiek hebben voorgelogen over de risico’s. Volgens de advocaten van de staten ontwierp Meta Facebook en Instagram bewust verslavend. Jonge gebruikers moesten aan het platform blijven hangen. De aanklacht richt zich op zowel Facebook als Instagram. De aanklagers wijzen op functies zoals oneindig scrollen en de likeknop. Die ontwerpkeuzes verlengen de schermtijd en versterken de drang om terug te keren. De staten voeren de zaak samen, omdat de gevolgen alle gebruikers raken. Zij willen bewijzen dat Meta bewust koos voor groei boven bescherming. De zaak geldt als een mijlpaal in het toezicht op sociale media. Een uitspraak kan het ontwerp van populaire apps ingrijpend veranderen.
Meta wijst alle beschuldigingen resoluut van de hand. Advocaat Paul Schmidt hield dinsdag het openingspleidooi namens het bedrijf. Hij benadrukte dat Meta wel degelijk oog had voor risico’s bij tieners. Volgens hem probeerde het bedrijf die problemen actief aan te pakken. Ook zou Meta het publiek nooit hebben misleid over de gevaren. Meta stelt bovendien dat het de problemen serieus onderzocht. De verdediging schetst dus een heel ander beeld dan de klokkenluider. De rechter moet uiteindelijk beoordelen welke lezing het bewijs ondersteunt. Beide partijen roepen daarvoor getuigen op en tonen interne documenten. De staten hebben nog niet verteld of zij Zuckerberg oproepen als getuige. Die vraag hangt zwaar boven het proces. Een optreden van de topman zou de zaak wereldwijd extra aandacht geven.
Bejar sprak dinsdag en woensdag voor de rechtbank. Tijdens zijn jaren bij Meta sprak hij tientallen keren met Zuckerberg. Die gesprekken vormen de basis van zijn harde oordeel. Bejar kreeg daardoor een zeldzaam inkijkje in de besluitvorming aan de top. Hij zag hoe leidinggevenden prioriteiten stelden en voorstellen afwezen. Bejar stelt dat Zuckerberg niet de waarheid vertelde in publieke verklaringen. De topman ontkende namelijk dat winst boven veiligheid ging. Volgens Bejar klopt die voorstelling van zaken niet. Hij baseert dat oordeel op zijn eigen ervaring binnen het bedrijf. “Dat is geen accurate uitspraak”, zei hij over die ontkenning.
Bejar ging specifiek in op een veelbesproken Facebookbericht uit 2021. Zuckerberg plaatste dat bericht na de onthullingen van klokkenluider Frances Haugen. Haugen deelde interne documenten met The Wall Street Journal. Die stukken lieten risico’s zien voor de mentale gezondheid van tieners. In zijn bericht noemde Zuckerberg de kritiek “gewoon niet waar”. Meta zou winst nooit boven veiligheid en welzijn plaatsen, schreef hij. Bejar spreekt die lezing nu onder ede tegen. Zijn getuigenis verbindt de onthullingen van 2021 met de huidige rechtszaak. De parallel tussen beide klokkenluiders valt op. Beiden beschrijven een bedrijf dat interne signalen naast zich neerlegde.
Volgens Bejar koos Meta bijna altijd voor beleid dat gebruik en omzet stimuleerde. Veiligheid trok daarbij vrijwel steeds aan het kortste eind. “Veiligheid was geen betekenisvolle prioriteit”, concludeerde hij. Bejar noemde de cultuur de kern van het probleem. Die uitspraak vormt de scherpste samenvatting van zijn getuigenis. De rechtszaak draait dus om een fundamentele vraag. Wisten technologiebedrijven van de schade, en verzwegen zij die bewust? Het proces in Oakland zoekt daarop een juridisch antwoord. Ouders, toezichthouders en de sector volgen de zittingen nauwlettend. De uitkomst bepaalt mogelijk hoe sociale media jonge gebruikers voortaan mogen benaderen.
De kernboodschap van Bejar is helder. Niet losse fouten, maar de cultuur aan de top blokkeerde verbetering. Zolang groei het belangrijkste doel blijft, verliest veiligheid die strijd. Meta bestrijdt dat beeld en verdedigt zijn aanpak stevig. De rechtbank in Oakland weegt de komende tijd beide verhalen. Voor ouders en jongeren staat er veel op het spel. Deze rechtszaak kan de spelregels voor sociale media opnieuw definiëren. Toezichthouders wereldwijd kijken mee naar het verloop. Een veroordeling zou de druk op andere platforms flink opvoeren.
